Jaarverslag 2017

Trends en ontwikkelingen

Geopolitieke gebeurtenissen

Geopolitieke gebeurtenissen als oorlogen, terrorisme, economische sancties en epidemieën kunnen van invloed zijn op het vliegverkeer en luchthavens. Recente aanslagen en terroristische dreiging hebben gevolgen voor vliegoperaties, securityeisen en grenscontroles. Ze kunnen ook leiden tot aanpassingen in gebouwen en operationele processen. Verder moeten we rekening houden met de Brexit: de nieuwe positie van het Verenigd Koninkrijk zal gevolgen hebben voor het vliegverkeer, ook van en naar Eindhoven Airport. De onderhandelingen over de Brexit zijn nog gaande; het is nog niet duidelijk hoe de nieuwe situatie eruit gaat zien.

Economische ontwikkelingen

De Nederlandse economie is in 2017 volgens het Centraal Planbureau (CPB) gegroeid met ongeveer 3 procent. De economie van Brainport Eindhoven is over de periode 2006-2016 gemiddeld met 2,5 procent per jaar gegroeid. Dat is, ondanks de kredietcrisis, ruim tweemaal zo hard als de nationale economie in die periode (1,1 procent). Ook de bevolkingsgroei in Brainport Eindhoven was sterker dan elders.

De koopkracht is toegenomen, en de verwachting is dat deze ontwikkeling in de komende jaren doorzet. Ook de economische bedrijvigheid zal verder toenemen. Deze trends zullen een positief effect hebben op de vraag naar vliegverkeer.

Brainport Nationale Actieagenda

Brainport Eindhoven is sinds december 2016 officieel erkend als mainport. De regio is een groeiversneller van de Nederlandse economie en behoort tot de snelstgroeiende regio’s van Nederland. In april 2017 heeft de regio Zuidoost-Brabant haar ambities gepresenteerd aan de fractievoorzitters in de Tweede Kamer en vertegenwoordigers van politieke partijen: de Brainport Nationale Actieagenda. De regio heeft aangegeven dat verdere ontwikkeling van Eindhoven Airport nodig is om haar ambities te verwezenlijken. Brainport Eindhoven benadrukt het belang van een goed geoutilleerde en goed bereikbare luchthaven die meegroeit met de regio. Om de ambities van de regio waar te maken, zal een verdere groei van Eindhoven Airport nodig zijn. Uiteraard dient dit in balans met de omgeving te gebeuren.

De regio heeft in de plannen van het nieuwe kabinet meer draagvlak gekregen. Dat komt onder meer tot uiting in het voornemen de innovatiekracht van Nederland te versterken. Er is een sterkere focus op hoogwaardige-technologiesectoren, een verbetering van het vestigingsklimaat en extra investeringen in onderwijs, technologische instituten en publiek-private samenwerkingen.

Ontwikkelingen in de luchtvaart

Ongeveer een derde van de Nederlanders, voornamelijk reizigers uit Zuid- en Oost-Nederland, kiest voor vertrek vanaf luchthavens in Duitsland en België. Andersom geldt het ook: dankzij de gunstige ligging is Eindhoven Airport een goed bereikbare luchthaven voor Belgische en Duitse reizigers. We zetten specifieke marketingactiviteiten in die zijn gericht op deze reizigers.

Groei luchtverkeer

Luchtvaart is niet meer weg te denken uit onze samenleving. Wereldwijd zal het vliegverkeer naar verwachting in de komende vijftien jaar verdubbelen. Het CPB heeft berekend dat de vraag naar vliegverkeer van en naar Nederland in 2030 kan uitkomen tussen de 700 duizend en 800 duizend vliegtuigbewegingen per jaar. Dit komt overeen met zo’n 100 miljoen passagiers op jaarbasis. De groei zal zich met name concentreren in dichtbevolkte economische kerngebieden en dan voornamelijk binnen het Europese point-to-point verkeer, het segment waarin Eindhoven Airport opereert.

Er zijn afspraken gemaakt over het aantal vliegtuigbewegingen per jaar voor Eindhoven Airport. Tot en met 2019 mag de luchthaven doorgroeien naar 43.000 vliegtuigbewegingen. Dat plafond bereiken we in dat jaar vrijwel zeker. Ook voor Schiphol geldt een maximum; dat aantal is nu al in zicht. Beleidsmakers in Den Haag en in de luchthavenregio’s bereiden zich voor op de maatschappelijke discussie over de verdere groei van de luchtvaart in Nederland. Lees meer over dit proces en de maatschappelijke discussie bij het hoofdstuk 'Toekomstbeeld'.

Ontwikkelingen bij luchtvaartmaatschappijen

Al de luchtvaartmaatschappijen op Eindhoven Airport vliegen met de meest moderne vloot ter wereld, te weten de Boeing 737-800 en de Airbus A320 en A321. Tevens hebben ze bestellingen geplaatst om de volgende generatie vliegtuigen in te passen in hun vloot. Dit zijn de allernieuwste vliegtuigen van Boeing en Airbus, die stiller en zuiniger zullen zijn dan alle vorige generaties vliegtuigen. Daarnaast hebben deze vliegtuigen een grotere range dan de huidige A320/A321- en B737-vliegtuigen. Steden als Dubai en New York zijn dan potentieel ook rechtstreeks bereikbaar vanaf Eindhoven Airport.

De ontwikkeling van de 'low cost'-vluchten op de langere afstanden volgen we op de voet. Het is mogelijk dat binnen een aantal jaren onze bestaande luchtvaartmaatschappijen vanaf Eindhoven naar verre bestemmingen kunnen vliegen via een tussenstop. Daarnaast is de omvang van ons economisch achterland dusdanig gegroeid dat inmiddels ook interesse is gewekt bij de zogenoemde 'full service network carriers' om vanaf Eindhoven Airport te vliegen naar hun verre bestemmingen, onder meer via een hub. Een ontwikkeling die onder andere grote bedrijven in onze regio van harte toejuichen.

Digitalisering

Met de kennis van vandaag zullen er in het aankomende decennium door digitalisering drie grote veranderingen plaatsvinden die een materiële impact hebben op de manier waarop passagiers een luchthaven gebruiken en hoe een luchthaven met een passagier omgaat. Deze drie grote veranderingen vergen naast operationele aanpassingen ook aanpassingen aan het ontwerp van Eindhoven Airport. Ze hebben tevens een grote impact op het huidige verdienmodel.

Allereerst zal de manier waarop passagiers van en naar de luchthaven reizen, veranderen. Door bijvoorbeeld de ontwikkeling van 'car sharing' en zelfrijdende auto's zal naar alle waarschijnlijkheid het parkeergedrag van passagiers veranderen.

Ten tweede zal de security-/grenscontrole op een andere manier gaan plaatsvinden. Er wordt toegewerkt naar een seamless flow: een proces dat minder belastend is voor de passagier, door bijvoorbeeld toepassing van biometrie en slimme camera's. In 2018 starten we met een pilot voor biometrie.

Ten derde zal het aankoopgedrag van passagiers in de travel retail veranderen. Er zullen meer showlocaties komen waar producten tastbaar zullen zijn, maar niet altijd meer direct worden gekocht. Daarnaast ontvangen passagiers online aanbiedingen die geheel op hen zijn toegespitst. Door de komst van A-merken als Victoria's Secret, La Place en Rituals anticiperen wij op deze trend.

Luchthavens digitaliseren met rasse schreden. Dat begint met gratis wifi, die vaak al een vanzelfsprekendheid is voor reizigers. Deze willen altijd verbonden zijn en continu op de hoogte worden gehouden en in contact staan met anderen. Persoonlijke benadering, comfort, een aantrekkelijk horeca- en winkelaanbod en klantgerichte, stressverlagende diensten (waaronder self-service) zijn essentiële elementen die continu onze aandacht hebben. Ook de bereikbaarheid is een bepalende factor. In het hoofdstuk 'Luchthavencapaciteit en bereikbaarheid' gaan we verder in op de bereikbaarheid van Eindhoven Airport.

Milieu en duurzaamheid

Met het oog op de groei van het vliegverkeer neemt de luchtvaartsector, die verantwoordelijk is voor 2,5 procent van de wereldwijde CO2-uitstoot, haar eigen verantwoordelijkheid om klimaatveranderingen tegen te gaan. ICAO, de burgerluchtvaartorganisatie van de VN, heeft afgesproken dat de sector de toename van de uitstoot gaat compenseren, bijvoorbeeld met de aankoop van emissiecertificaten of via investeringen in duurzame energieprojecten. Verder voegen luchtvaartmaatschappijen steeds vaker stillere en schonere vliegtuigen toe aan hun vloot. Ook in het regeerakkoord is aandacht voor milieuvriendelijkere luchtvaart, hinderbeperking en een betere leefomgeving en luchtkwaliteit.

In Europees verband krijgt milieuvriendelijke luchtvaart een steeds belangrijkere plaats − dit in het kader van de voor 2019 geplande onderhandelingen over de klimaatdoelen van ‘Parijs’. Het kabinet bekijkt de mogelijkheden om lawaaiige en vervuilende vliegtuigen extra te belasten. Mocht dit onvoldoende effect sorteren, wil het kabinet per 2021 een vliegbelasting invoeren.

Luchthavens moeten rekening houden met de veranderende maatschappelijke beeldvorming over de balans tussen economische groei en leefbaarheid. Intensief overleg met stakeholders over een evenwichtige verhouding tussen people, planet en profit krijgt een steeds centralere plek in de bedrijfsvoering. Meer informatie over het beleid van Eindhoven Airport met betrekking tot maatschappelijk verantwoord ondernemen is te vinden in het hoofdstuk 'Duurzame luchthaven'.